تعداد بازدید : 574
اندازه متن : [ بزرگتر ] [ کوچکتر ]
نسخه مناسب چاپ
ارسال به دیگران
چهارشنبه، ۷ بهمن ۱۳۸۸
نقد کتاب موج فتنه با حضوردكترشریفی نویسند کتاب


محمد اكبري

کتاب موج فتنه با حضور دکتر "احمد حسین شریفی" نویسنده آن و "حامد عبدوس" منتقد و پژوهشگر موضوع جنگ نرم و انقلاب های رنگی در فروشگاه کتاب کانون اندیشه با حضور جمعی از علاقمندان این کتاب برگزار شد.

دکتر احمد حسین شریفی در میزگرد نقد کتاب موج فتنه از جمل تا جنگ نرم در ابتدا گفت : سرگذشت تدوین این کتاب به یک روز بعد از انتخابات تا  20روز پس از آن برمی گردد که من در این ایام در کشور نبودم و حوادث را از طریق رسانه های غربی دنبال می کردم که طبعاً حوادث اعلام شده از سوی این رسانه ها بسیار نگران کننده تر از اخبار اعلامی از سوی رسانه ای بی غرض است چرا که رسانه های غربی هیچ نقطه مثبتی را در حوادث پس از انتخابات بیان نمی کردند که در آن موقع برای مستمع هوادار نظام اسلامی این یعنی قوز بالای قوز ..
بعد از فرمایشات رهبری در 29 خردادمشاهده شد که برخی تحلیلگران حرفهای جالبی را گفتند از جمله اینکه گویا نظام می خواهد به اینها مهلت بدهد و سئوالاتی را که مردم دارند را مدیریت کند از این رو دیده شد که سران فتنه گفتند باید مراقب باشید چون که نظام در حال مدیریت فضا است و در آن زمان بود که من با خودم گفتم به عنوان یک محقق در این فضا چه وظیفه ای دارم ضمن آنکه شرایط هم نشان از آن داشت که فتنه به زودی فرو کش نمی کند از این رو به ذهنم رسید که کاری علمی و بی طرفانه را شروع کنم و از آنجایی که خودم هم جناحی نیستم وظیفه خود را دفاع از کیان نظام اسلامی و ولایت فقیه می دانم



وی ادامه داد: فتنه جاری و حوادث اخیر شباهت زیادی با حوادث دوران امیر المؤمنین (ع) دارد باید به یاد داشت کسانی که از یاران امام علی (ع)بودند و کمترین سابقه شان 18 ماه سابقه جبهه در صفین را بود مقابل امام در نهروان  حاضر شدند، آنها دچار ابهام و کج فهمی شدند و از روی اعتقاد با امام مخالفت کردند خوارج همه سربازان امام بودند .
شریفی با بیان اینکه تقریبا شبانه روز به روی کتاب موج فتنه کار می کردم تا هرچه زودتر کار به نتیجه برسد گفت :اعتقاد دارم اقبالی که نسبت به این کتاب شده معلول کار من و یا قوت این کتاب به تنهایی  نبوده است بلکه عقیده دارم  بیشتر موفقیت این کتاب مرهون فضای فعلی جامعه که نیازی را می طلبد که به سئوالات جامعه پاسخ داده شود.
در ادامه اظهارات شریفی، حامد عبدوس به عنوان منتقد کتاب موج فتنه با بیان اینکه هر کتاب را از سه بخش شکلی، ساختاری و محتوای می توان مورد نقد قرار داد گفت : از نظر ساختاری  نکته ای وجود دارد و آن این است که به نظر می رسد تفاسیر مفهوم فتنه در آیات مورد اشاره در کتاب متفاوت است و شما خواسته اید با این تفاسیر متفاوت موضوع فتنه را تبیین کنید. حال آنکه با مراجعه به تفاسیر مختلف معانی مختلفی در مورد فتنه به چشم می خورد در این کتاب آیات و روایاتی که به عنوان شاهد مثال آورده شده معنی اش ذکر نشده .
ضمن آنکه در فصل دوم خیلی با خود کلنجار رفتم موقعیتی را که برای فتنه بیان کرده اید یعنی موارد "آسیب زننده آگاهی و فرو خورنده فتنه گران " به نظر می رسد در همه مواردی که فتنه به وجود می آید الزام ندارد این موارد در همه آن باشد و خود فتنه گران در آن دخیل باشند ضمن آنکه شما در صفحه بعد صفین را مطرح کردید  که در آن فتنه معاویه کسی بود که در فتنه خود آسیب ندید.


اما شاید مهمترین اشکال کتاب آن باشد که این کتاب، کتاب دانشجویی است یعنی قشری که حداقلی از سواد را دارد ... منتها شاید در مسائل حوزه دینی اطلاعی نداشته باشد به همین خاطر باید ادبیات روز در آن به کار برده می شد به عنوان مثال در آن قسمت که به دینداران غیر عالمانه اشاره داشتید می توانستید خواص بی بصیرت اشاره کنید یا اینکه می توانستید در این بحث عوام و خواص را مطرح و مشخص کنید.
وی افزود : در جایی که بستر های اجتماعی فتنه را عنوان کردید شبهه افکنی یک مبنا نمی تواند بستر باشد کما اینکه شما در جای دیگر از شبهه افکنی به عنوان یک عامل اشاره کردید  که ایراد اصلی که به ذهنم رسید این است که من فکر کردم وقتی به اواخر کتاب برسم با موضوع جنگ نرم و انقلاب مخملی مواجه می شوم ولی به نظر می رسد علی رغم اینکه تعریف روی جلد این گونه بود از پرداختن به موضوع از جمل تا جنگ نرم فاصله گرفته شده است.
و یا خوب بود در مورد صفحه 85 کتاب که عنوان کرده اید "استفاده از شعارهای خوب و جذاب مثال می آوردید و موارد نغز را عنوان می کردید، ضمن اینکه سازمان اجتماعی مردم نهاد را به صورت کلی آوردید که در اینجا هم می توانستید به بنیاد جامعه باز و سورس به عنوان گفته هایی که برای آن مثالی نیاورده اید اشاره کنید  و در بحث حکومت دینی و مردم سالاری هم می توانستید به بحث ولایت فقیه اشاره داشته باشید .
عبدوس خطاب به شریفی گفت :شما در قسمت شیوه های مبارزه با فتنه در این کتاب آورده اید عمل بر اساس یقین رجوع به قرآن و تمسک به اهل بیت(ع) از جمله این راه ها است حال سئوال من از شما این است که آیا برای جوانان امروز این مثالها می تواند به تنهایی جوابگو باشد  چون در فضای فتنه دیده می شود گروهی فتنه می کنند یعنی شعار های جذابی می دهند که عده ای قبولش می کنند به همین خاطر شما می توانستید در بحث تمسک به اهل بیت(ع) ملاک هایی را همانند ولی فقیه و علما را مطرح کنید و شاخص ارائه کنید . همچنین در بخش دیگر کتاب عنوان شده که امام معصوم (ع) فرموده اند که در هنگام فتنه از فروش سلاح خودداری کنید! آیا  این کار در شرایط امروز می تواند کاربردی باشد ؟ قاعدتاً کسانی که به دنبال فتنه هستند تمام جوانب کار را بررسی کرده اند. این حدیث تا حدی مفید است ولی کفایت جلوگیری از فتنه نیست.
دکتر شریفی در پاسخ به نقد عبدوس به کتاب موج فتنه اینگونه اظهار داشت :در مورد نامگذاری روی جلد "از جمل تا جنگ نرم "این اسم را من نیاوردم بلکه دوستان کانون این کار را کردند که به نظر من عنوان خوبی است و اگر بخشی از کتاب هم به اسم آن ناظر باشد می تواند عنوان آن منطقی باشد .
وی با بیان اینکه اغلب اشکالات عبدوس وارد است گفت البته واژه فتنه واژه ای پر بسامد می باشد که در نهج البلاغه نیز این واژه بکار برده شده است من آدرس دارم که منشاء اغلب این لغت شناسی التحقیق فی کلمات قرآن حکیم بوده و ممکن است محققین جمع بندی دیگری بر موارد فتنه داشته باشند .
وی گفت :اغلب کتابهای ما با بحث معنا شناسی صورت میگیرد ، از آنجایی که می خواستم کتاب قدری عامه پسند هم باشد فکر می کنم اگر مفهوم شناسی صفحه اول می آمد قدری خشک می شد از این رو به ذهنم آمد از ضرورت آزمایش به ابتلاء و امتحان برسیم و به بحث فتنه بپردازیم  ولی در عین حال عموم اشکالاتی را که به بحث معنا شناسی وارد شده را هم می پذیرم.
 فتنه می تواند معانی دیگری داشته باشد و یا  می تواند شرک باشد که  ما در جمع بندی معانی فتنه آن را آوردیم و در کل فتنه چیزی است که باعث ایجاد اضطراب و شدت روحی می شود باعث گمراهی است و حق و باطل را به هم آمیخته می کند و این معانی در حکومت اسلامی این چنین است و به طور کلی در خارج از حکومت اسلامی فتنه معنی ندارد.


در فصل دوم این اشکال وارد است که آیا تمام اینها فتنه خیز هستند  که من از فرمایش امام علی (ع) برداشت کردم و این فرمایش ما را می رساند به جایی که فضای جامعه این گونه نیست . در زمان امام علی (ع) خواص محور بودند و جامعه شخصیت محور ولی امروز حق محوری غلبه کرده است بر شخصیت محوری . اما موارد دیگر ثمرات فتنه است نه موقعیت فتنه در عین حال به نظر من هم جا داشت از عوام و خواص بی بصیرت هم یاد بشود  و یا اینکه  نکته مورد اشاره آقای عبدوس درست است که خود شبهه نمی تواند بستر فتنه باشد من  هم این را نگفتم بلکه عنوان کردم که عوامل دست به دست هم می دهد تا زمینه فتنه ایجاد شود . به نظر من پس از انقلاب در دهه 70 شبهات ایجاد شد و امروز هم کم نبودند که شبهه داشتند ولی بحمدالله نظام توانست به بسیاری از این شبهات پاسخ بدهد .
 وی اشاره داشت :اینکه می فرمایند می توانستیم به بحث ولایت فقیه و حکومت ولایی بیشتر بپردازیم را قبول دارم ولی در شیوه های در امان ماندن از فتنه و مورد تمسک به اهل بیت(ع) جا داشت تا به ولایت فقیه برسیم ولی علت داشت تا رک و پوست کنده به آن نپردازیم، من تعهدی داشتم از عدم بیان .
در خصوص فرمایش معصوم (ع) هم باید گفت که بله فتنه گران برنامه ریزی می کنند و اسلحه جمع آوری می کنند ولی نباید گذاشت آنها مسلح شوند، باید زمینه ها خشک بشود و من هرگز نگفتم که این به تنهایی کفایت می کند .
شاید جا داشت قدری مصداقی تر به حوادث فتنه پرداخته می شد ولی این تعمداً صورت گرفت زیرا نمی خواستیم کتاب را به گونه ای بنویسیم که فقط اصلاح طلب و یا اصولگرا آن را بپذیرد و یا قرار نبود کتاب فقط برای حزب اللهی ها نوشته شود بلکه باید برای تمام کسانی تدوین می شد که دچار ابهام شده اند من حتی برای اشاره به فتنه گران و رنگ سبز از مصداق تاریخی آن یعنی فتنه رنگی بنی عباس و قیام سیاه پوشان استفاده کرده ام و نماد سبز را اینگونه مورد اشاره قرار دادم و مطابقت صورت دادم، از این رو خواستم به گونه ای کار بشود که مخاطب نگوید جهت گیری مستقیم بوده که این آفت سیاست زدگی است و همین با تابلو حزبی جلو آمدن حرف را خوب نخرند.
وی همچنین اشاره داشت: در خصوص جنگ نرم هم چون من این نگاه را نداشتم و فرصت هم نبود تعجیل در کار ارائه اثر شاید اشکالاتی را در آن بوجود آورده باشد ولی من در سه اثر آتی خود به این موضوع خواهم پرداخت.

 

 
مديريت نشر مکتوب،




عناوین دیگر :
مراسم رونمايي از دانشنامه كلام اسلامي
اولین سکانس از سکانس آخر
نشست «انقلاب و توهم انقلاب» برگزار شد
نشست" امیرکبیر و امرای صغیر" برگزار شد
تبیین ابعاد مختلف موضوع فتنه
کانون اندیشه جوان
کانون اندیشه جوان در سال 1377 برای پاسخگویی به نیازهای اندیشه‌ای جوانان تأسیس شد. ادامه...

خبرنامه
جهت عضويت درسيستم اطلاع رساني سايت و استفاده از مزاياي آن، ايميل خود را وارد كنيد.

عضويت لغو عضويت


تبلیغات
شماره اول دوره جديد نشريه زمانه
تنها با يك پيامك، آنچه را دوست داريد از ما بخواهيد

آمار
بازدید امروز: 1058
بازدید دیروز: 2229
بازدید از ابتدا: 1291872
RSS | RSD | ATOM
آخرین به روزرسانی:سه شنبه، ۹ شهریور ۸۹