تعداد بازدید : 528
اندازه متن : [ بزرگتر ] [ کوچکتر ]
نسخه مناسب چاپ
ارسال به دیگران
دوشنبه، ۱۹ آذر ۱۳۸۶
آیا روحانیت می تواند نجات بخش ملت باشد؟

كسانی‌ كه‌ روحانیت‌ را اساساً واپس‌ گرا و متحجر می‌دانند آیا كارنامه تاریخی‌ و اجتماعی‌ روحانیت‌ را هم‌ مورد مطالعه‌ قرار داده‌اند؟ آیا مروری‌ بر مبارزات‌ پی‌ گیر و دشوار روحانیت‌ در سخت‌ترین‌ شرایط‌ سیاسی‌ و تاریخی‌ داشته‌اند؟ آیا مقاومت‌ روحانیون‌ مجاهد و پاك‌ باخته‌ را در برابر شكنجه‌ها و فشارهای‌ دستگاه‌های‌ استعماری‌ و استبدادی‌ از حافظه تاریخی‌ خود حذف‌ كرده‌اند؟! آیا می‌دانند مبارزه‌ با اساس‌ِ روحانیت‌ اصیل‌ و متعهد، توسط ‌قدرت‌های‌ استعماری‌ سازماندهی‌ می‌شود زیرا به‌ تعبیر امام‌ راحل‌؛ آنها روحانیت‌ را سدّی‌ در برابر خود می‌بینند؟ اما برای‌ ارزیابی‌ منصفانه این‌ برداشت‌ كه‌ روحانیت‌ اساساً متحجر است‌ و عامل‌ عقب‌ ماندگی جامعه ما، باید مروری‌ بر عملكرد روحانیت‌ و نقش‌ آن‌ در تاریخ‌ اجتماعی‌ و سیاسی‌ كشورمان‌ داشته‌ باشیم‌. اگر از تلاش‌ها و مجاهدات‌ فرهنگی‌، علمی‌، تربیتی‌ و سیاسی‌ روحانیت‌ در قرون‌ گذشته‌ صرفنظر كنیم‌ و نقش‌ عظیم‌ آن‌ را در ایجاد هویت‌ ملی‌ ملت‌ ایران‌ نادیده‌ بگیریم‌؛ اگر تأثیر روحانیت‌ را در حركت‌های‌ مثبت‌ اجتماعی‌ صد ساله اخیر كشورمان‌ ـ از نهضت‌ تحریم‌ تنباكو تا جنبش‌ ملی‌ شدن‌ صنعت‌ نفت‌ ـ فراموش‌ كرده‌ باشیم‌، ولی‌ آیا می‌توان‌ نقش‌ آفرینی‌ روحانیت‌ و حوزه‌ها در ریشه‌ كن‌ كردن‌ نفوذ استعماری‌ بیگانگان‌ و حكومت‌ استبدادی‌ 2500 ساله‌ شاهنشاهی‌ و استقرار نظام‌ سیاسی‌ مردم‌ سالار را در كشورمان‌، نادیده‌ بگیریم‌؟ قطعاً اگر روحانیت‌ نبود این‌ نهضت‌ به‌ ثمر نمی‌رسید. و استمرار و ثبات‌ نظام‌ سیاسی‌ و نوپای‌ مردم‌ سالار دینی‌ در كشورمان‌ تحقق‌ نمی‌یافت‌ آیا نظام‌ سیاسی‌ موروثی‌ سلطنتی‌ نمود عینی‌ تحجر و واپس‌ ماندگی‌ نیست‌؟ چه‌ كسانی‌ پیشتاز مبارزه با این‌ نظام‌ بودند و با فداكاری‌ و شهادت‌ آن‌ را هدایت‌ و رهبری‌ كردند؟ البته‌ گاهی‌ روحانیونی‌ هم‌ بودند كه‌ به‌ انگیزه خیر خواهی‌ و دفاع‌ از شریعت‌، موضع گیری‌های‌ اجتماعی‌ و سیاسی‌ غیر قابل‌ قبولی‌ داشته‌اند اما در جمع‌ بندی‌ كلان‌ و كلی‌، حركت‌ اجتماعی‌ و نقش‌ سیاسی‌ روحانیت‌، با كارنامه درخشان‌ و عملكرد كاملاً مثبتی‌ مواجه ایم‌ كه‌ قطعاً در صورت‌ استمرار اصلاح‌ و ارتقاء سازمان‌ روحانیت‌، این‌ آثار و نتایج‌ روز افزون‌ خواهد شد.
اكنون‌ كه‌ به‌ اختصار و اشاره‌، نكاتی‌ درباره روحانیت‌ مطرح‌ شد، می‌توانیم‌ با استناد به‌ دلایل‌ فراوان‌ و تجربه عینی ‌تاریخی‌ و اجتماعی‌ درباره این‌ برداشت‌ داوری‌ كنیم‌ كه‌ آیا روحانیت‌ ذاتاً متحجر است‌ و مانع‌ رشد و پیشرفت‌ جامعه‌؟ یا برعكس‌، روحانیت‌ شیعه‌ به‌ دلیل‌ ویژگی‌های‌ خاص‌ خود و رسالت‌ الهی‌ كه‌ بر دوش‌ او قرار دارد، ضمن‌ حفظ‌ و حراست ‌از كیان‌ اسلام‌ و مواریث‌ اعتقادی‌ و ارزشی‌ جامعه‌ و بكارگیری‌ اجتهاد، همواره‌ در تحولات‌ اجتماعی‌، نقش‌ مهم‌ و بی‌بدیلی‌ را ایفا كرده‌ و البته‌ با زدودن‌ اشكالات‌ و آفات‌ ساختار و سازمان‌ خود، می‌تواند و باید این‌ نقش‌ را تعمیق‌ و توسعه ‌دهد.
اما واقعیت‌ تلخی‌ كه‌ زمینه پیدایش‌ برداشت‌های‌ نادرست‌ درباره روحانیت‌ است‌، به‌ عملكرد ناصحیح‌ بخشی‌ از روحانیت‌ در عرصه‌های‌ اجرایی‌ و تبلیغی‌ مربوط‌ می‌شود كه‌ ناشی‌ از همان‌ كاستی‌ها و اشكالات‌ سازمان‌ روحانیت ‌می‌باشد. باید بپذیریم‌ كه‌ رفتارهای‌ ناصحیح‌ شماری‌ از روحانیان‌ و به‌ تعبیر امام‌ خمینی‌؛ خروج‌ آنان‌ از زی‌ّ طلبگی‌ و زیّ روحانیت‌ منشأ بدبینی‌ اقشاری‌ از جامعه‌ و بخصوص‌ جوانان‌ می‌شود كه‌ زمینه‌ را برای‌ القاء برداشت‌های‌ نادرست‌ از روحانیت‌ فراهم‌ می‌سازد. همچنین‌ اشكالات‌ رفتاری‌ و اخلاقی افرادی‌ از روحانیان‌ در برخورد با پرسش‌ها، اشكلات‌، انتقادات‌ و احیاناً پرخاش‌ها و عصبانیت‌های‌ به‌ حق‌ یا نا به‌حق اقشار جامعه‌، و عدم‌ آمادگی‌ علمی‌ و اجتماعی‌ برای‌ پاسخ ‌به‌ نیازهای‌ فكری‌ جوانان‌، موجب‌ پذیرش‌ تبلیغات‌ ناروا درباره روحانیت‌ شود.
سوء استفاده‌ بخش‌ هایی‌ از دستگاه‌ اجرایی‌ كشور از نفوذ و محبوبیت‌ مردمی‌ روحانیون‌ و بكارگیری‌ افرادی‌ از روحانیت‌ در مناصب‌ و پست‌های‌ غیر مرتبط‌ با تخصص‌ و توانمندی‌ آنان‌ و توجیه‌ برخی‌ اقدامات‌ ناصحیح‌ خودشان‌ توسط‌ این‌ افراد، این‌ گمان‌ را در برخی‌ دامن‌ می‌زند كه‌ مجموعه روحانیت‌ و حوزه‌های‌ علمیه‌ از عملكرد غلط‌ این ‌دستگاه‌ها دفاع‌ و حمایت‌ می‌كنند و البته‌ فقدان‌ نظام‌ صحیح‌ و حساب‌ شده‌ برای‌ میزان‌ و موارد بكارگیری‌ روحانیون‌ در بخش‌های‌ اجرایی‌، متأسفانه‌ این‌ سوء استفاده‌ها را تشدید می‌كند.
از سوی‌ دیگر ضعف‌ ارتباط‌ علمی‌ و عاطفی‌ بین‌ مراكز حوزوی‌ و دانشگاهی‌، عدم‌ درك‌ صحیح‌ و متقابل‌ و سازنده بین‌ مراكز پژوهشی‌ و علمی‌ حوزوی‌ و دانشگاهی‌ و برخی‌ اظهار نظرهای‌ عجولانه‌ و نسنجیده‌ و غیر علمی‌ در بعضی ‌مسایل‌ توسط‌ عده‌ای‌ از روحانیان‌، زمینه‌ را برای‌ برداشت‌های‌ غلط‌ فراهم‌ می‌سازد.
البته‌ آنچه‌ نقطه امید است‌، رشد فكری‌ روز افزون‌ جامعه ما و ارتقاء توان‌ تحلیل‌ و درك‌ مسایل‌ ـ بخصوص‌ در میان‌جوانان‌ حوزوی‌ و دانشگاهی‌ ـ است‌ كه‌ زمینه‌ را برای‌ تحریف‌ و شبهه‌ تراشی‌ها مسدود می‌سازد و به تدریج‌ ما را به‌ نگاهی‌معتدل‌، واقع‌ بینانه‌، منصفانه‌ و دور از افراط‌ و تفریط‌ نزدیك‌ می‌سازد. به هر حال‌ روحانیت‌ و حوزه‌های‌ علمیه‌ اگر چه ‌هنوز راه‌ طولانی‌ را تا رسیدن‌ به‌ حدّ قابل‌ قبول‌ برای‌ ایفای‌ مسؤولیت‌ها و وظایف‌ بزرگ‌ و مهم‌ خود باید طی‌ كنند، ولی‌نه‌ تنها نمی‌توان‌ آنها را متحجر و واپس‌ گرا دانست‌ بلكه‌ پیشتاز اصلاح‌ و سامان‌ امور جامعه‌ عامل‌ مؤثر در پیشرفت‌ و رشد و تعالی‌ كشور بوده‌ و می‌باشند و یك‌ نهاد اجتماعی‌ ضروری‌ برای‌ هدایت‌ جامعه‌ شمرده‌ می‌شود. گرچه‌ برخی‌ ازافراد این‌ نهاد، توان‌ و صلاحیت‌ كافی‌ برای‌ انجام‌ مسؤولیت‌های‌ خطیر خود را ندارد و با عملكرد خود، موجب‌ بدبینی ‌جامعه‌ می‌گردند.
این‌ كلام‌ امام‌ خمینی‌؛ است‌ كه‌: خدایا! تو می‌دانی‌ كه‌ من‌ برای‌ اینكه‌ معّمم‌ هستم‌ از روحانیت‌ طرفداری‌ نمی‌كنم‌. برای‌ اینكه‌ می‌دانم‌ این‌ قشرند كه‌ می‌توانند ملت‌ را نجات‌ دهند.

 


نظرات


- لطفا فقط یکبار مطلب خود را ارسال نمایید . مطلب شما پس از تایید منتشر خواهد شد .
- در قسمت نظرات بطور مستقیم از ورد ( Microsoft Office Word) کپی نکنید .




اطلاعات شما ذخيره شود ؟


عناوین دیگر :
آیا روحانیت کارنامه قابل قبولی از خود به جای گذاشته است؟
آیا روحانیت حقوق بگیر دولت است؟
آیا روحانیت می تواند نجات بخش ملت باشد؟
آیا رسالت روحانیت مستلزم تحجر و جمود است؟
آیا در جامعه امروز ما وجود روحانیت ضرورتی دارد؟
کانون اندیشه جوان
کانون اندیشه جوان در سال 1377 برای پاسخگویی به نیازهای اندیشه‌ای جوانان تأسیس شد. ادامه...

خبرنامه
جهت عضويت درسيستم اطلاع رساني سايت و استفاده از مزاياي آن، ايميل خود را وارد كنيد.

عضويت لغو عضويت


تبلیغات
شماره اول دوره جديد نشريه زمانه
تنها با يك پيامك، آنچه را دوست داريد از ما بخواهيد

آمار
بازدید امروز: 1533
بازدید دیروز: 2229
بازدید از ابتدا: 1292347
RSS | RSD | ATOM
آخرین به روزرسانی:سه شنبه، ۹ شهریور ۸۹