علي الفت پور

شوراي انقلاب به دنبال ملاقات با امام « ره » در بيانيه 29/1/59 خود مقرر كرد كه دانشگاه بايد از حالت ستاد عملياتي گروه‏ هاي گوناگون خارج شود. در اين بيانيه، سه روز مهلت براي برچيده شدن دفاتر و تشكيلات گروه‏ ها در دانشگاه‏ ها تعيين و افزوده شده بود كه امتحانات دانشگاهي بايد تا 14 خرداد به پايان برسد و از 15 خرداد دانشگاه‏ ها تعطيل و هرگونه اقدام استخدامي و مانند آن در دانشگاه متوقف گشته و نظام آموزشي كشور براساس موازين انقلابي و اسلامي طرح ريزي شود. پس از تعطيل رسمي دانشگاه ها ، امام خميني « ره » در 59/3/23 فرماني را مبني بر تشكيل ستاد انقلاب فرهنگي صادر نمودند . در قسمتي از فرمان ايشان آمده است :
 مدتي است ضرورت انقلاب فرهنگي كه امري اسلامي است و خواست ملت مسلمان مي‏باشد اعلام شده است و تاكنون اقدام مؤثري انجام نشده است و ملت اسلامي و خصوصاً دانشجويان با ايمان متعهد نگران آن هستند و نيز نگران اخلال توطئه گران كه هم اكنون گاه گاه آثارش نمايان مي ‏شود و ملت مسلمان و پايبند به اسلام خوف آن دارند كه خداي نخواسته فرصت از دست برود و كار مثبتي انجام نگيرد و فرهنگ همان باشد كه در طول مدت سلطه رژيم فاسد كارفرمايان بي‏ فرهنگ، اين مركز مهم اساسي را در خدمت استعمارگران قرار داده بودند. ادامه اين فاجعه كه مع الاسف خواست بعضي گروه هاي وابسته به اجانب است، ضربه اي مهلك به انقلاب اسلامي و جمهوري اسلامي وارد خواهد كرد و تسامح در اين امر حياتي، خيانتي عظيم بر اسلام و كشور اسلامي است.
امام خمینی در ۱۹ آذر ۱۳۶۳ بر ستاد انقلاب فرهنگی ترمیم عمده‌ای انجام داد و با ترکیب متفاوت ستاد انقلاب فرهنگی به شورای عالی انقلاب فرهنگی تبدیل شد.
بدين ترتيب شوراي عالي انقلاب فرهنگي وارد مرحله جديد از حيات تشكيلاتي ‏شد. در اين مرحله شوراي عالي انقلاب فرهنگي موظف گرديد در رأس فعاليتهاي خود به «مديريت فرهنگي» جامعه در عرصه هاي مختلف بپردازد و با سياستگذاري‏هاي اصولي خود زمينه را براي پيدايش جامعه‏اي بهره ‏مند از حيات طيبه الهي فراهم سازد.
در بخشی از این پیام چنین آمده است:
« خروج از فرهنگ بدآموز غربی و نفوذ و جایگزین شدن فرهنگ آموزنده اسلامی، ملی و انقلاب فرهنگی در تمام زمینه‌ها در سطح کشور آن چنان محتاج تلاش و کوشش است که برای تحقق آن سالیان دراز باید زحمت کشید و با نفوذ عمیق ریشه دار غرب مبارزه کرد. »

حضرت ‏آيت ‏الله ‏خامنه ‏اي رهبر معظم انقلاب اسلامي در تاريخي 14/9/75 با صدور پيامي ضمن تعيين تركيب جديد اعضاي شوراي عالي بر اهميت جايگاه و وظايف خطير آن نيز تأكيد نمودند، در اين پيام آمده است:

«شوراي عالي انقلاب فرهنگي كه با تدبير حكيمانه امام راحل عظيم الشان به جاي ستاد انقلاب فرهنگي پديد آمد، نقش فعال و مؤثري را در عرصه هاي امور فرهنگي كشور به خصوص دانشگاه‏ ها ايفا كرد و بركات زيادي از خود به جاي گذارد. اكنون با پيشرفت كشور در كار سازندگي و گسترش دامنه نياز به دانش و تخصص و لزوم فراگيري علوم و فنون و پرورش محققان و نوآوران و استادان و متخصصان كارآمد، اهميت اين بخش از مسايل فرهنگي تأكيد مضاعف يافته است. توسعه دانشگاه‏ ها و پژوهشگاه‏ ها و ديگر مراكز آموزش و آموزش عالي كه پاسخ طبيعي به آن نياز است و افزايش چشمگير كميت دانشجويي، به نوبه خود تكاليف تازه‏يي را بر عهده مسؤولان امور فرهنگي كشور مي‏گذارد كه برتر از همه آنها اولاً كيفيت بخشيدن به مايه هاي علم و تحقيق در اين مراكز و ثانياً پرداختن به تربيت معنوي دانشجويان و هدايت فكر و عمل آنان است».

عملکرد شورای عالی انقلاب فرهنگی
از انتقاداتی که برخی منتقدان به عملكرد شوراي عالي انقلاب فرهنگي مطرح کرده‌اند، وارد شدن شورای عالی انقلاب فرهنگی به حیطه قانون‌گذاری است. این منتقدان اعتقاد دارند که شأن این شورا، يک شأن کلان‌نگر و مشورتی است و می‌بایست سياست‌گذاری‌های کلان فرهنگی را در چارچوب مصالح ملی کشور انجام دهد؛ درحالی که این شورا به تصویب مقرراتی می‌پردازد که به اعتقاد منتقدان، خارج از چارچوب وظايف این شورا است. اصولا وظايف و اقداماتي که به عهده اين شورا است و آن را انجام مي دهد از دو حال خارج نيست. يا شأن اجرايي دارد كه در واقع وظايف وزير آموزش عالي يا وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامي است .يا شأن قانون گذاري است كه محمل قانون گذاري مشخصي ندارد كه البته  بايد ديد چقدر توانسته در اين امر موفق باشد.
به اعتقاد برخی از کارشناسان، تداخل وظایف این شورا با وزارت علوم، تحقیقات و فناوری (به‌طور مثال در مورد انتخاب روسای دانشگاه‌ها) مشکلاتی را در زمينه انجام امور اجرایی آموزش عالی در کشور ایجاد نموده است.
يكي از كارهاي مهمي كه توسط شوراي عالي انقلاب فرهنگي صورت مي گيرد تعيين شاخص هاي فرهنگي و مهندسي فرهنگي در كشور است حال مي توان سنجيد ميزان توفيق اين شاخص‌ها در جامعه ما تا چه حد بوده است. جامعه ما تا به چه ميزان اخلاقي تر، فرهنگي تر، فكري تر و معرفتي‌تر شده است؟ آيا با عدم كارايي اين شاخص ها و نحوه مديريت آنها تا كنون اقدام به توليد محتوا و شاخص هاي كاربردي تر كرده اند.
در جواب اين انتقادها مي توان به سخنان حضرت آيت الله خامنه‌ای در ديدار با اعضاء شوراي عالي انقلاب فرهنگي در سال 86 اشاره كرد كه با انتقاد از نگاه نادرستی كه تصميم گيريهای شورايعالی انقلاب فرهنگی را با اختيارات دستگاهها در تناقض می داند افزودند: اين شورا، در فرازی بالاتر از مسئوليتها و وظايف دستگاههای مختلف و با نگاه واقع بينانه و در عين حال آرمانگرايانه به فعاليتهای همه دستگاهها، سمت و سوی واحد فرهنگی می دهد و حركت هماهنگ سازمانها و دستگاهها را برای تحقق اهداف و آرمانهای عمومی سازمان می بخشد. رهبر انقلاب اسلامی، با اشاره به جايگاه مهم و حساس شورايعالی انقلاب فرهنگی، مصوبات آن را برای همه دستگاهها، لازم الاجرا دانستند و افزودند: همانگونه كه امام راحل عظيم الشأن نيز تأكيد می كردند مصوبات شورايعالی انقلاب فرهنگی لازم الاجراست كه البته برای تحقق اين مهم، بايد ساز و كار مشخصی تدوين شود.