فرزانه پزشكي

باز نزديك مي شود. روزي كه … خيلي ها، اسم برایش گذاشتند؛ روز حماسه، روز مقاومت، روز ايثار، روز فتح و حالا هم روز مقاومت ملي.
همه ي اين اسم ها مال يك روزست؛ "روز سوم خرداد". روز رهايي خرمشهر. احتمالاً و شايد هم حتماً، درست هر سال توي همين حول و حوش، همه ياد خرمشهر و دفاع و اين حرفها مي افتند كه بله، در چنين روزي خرمشهر آزاد شد. بعد هم چند تا تيزر تبليغاتي و چند تا فيلم آرشيوي از آن روزها. بعد هم تبريك مجري تلويزيون و در بهترين حالت، مصاحبه با چند تا از كساني كه آن روزها را ديده اند؛ چهار تا سپاهي، دو تا ارتشي و دو سه تا آدم از اين ور و اون ور. بعد دوباره عمليات بيت المقدس را برایتان تعريف مي كنند. كلي درباره كار تاكتيكي و سيستم نظامي ارتش گفته مي شود و اينكه خدا، خرمشهر را آزاد كرد. و بعد خداحافظ خرمشهر، خداحافظ سوم خرداد و خداحافظ همه چيزهايي كه زير اين هياهو و حرف هاي تكراري گم شديد، تا سال بعد.
در بقيه جاهاي دنيا، در كشورهايي كه خيلي هم از ما دور نيستند، روزهايي كه اسمش را روز مقاومت ملي گذاشتند، تعطيل رسمي اعلام مي كنند. جشن مي گيرند. در خيابانها كنار هم جمع مي شوند و براي بچه هایشان از اسطوره ها مي گویند؛ اسطوره هايي كه چنين روزي را براي آنها به ارمغان آوردند و بعد جوري رفتار مي كنند كه سفرا و وكلا و … كه در كشورشان هستند، برایشان پيام تبريك بفرستند و اينجوري روزشان را جهاني مي كنند.

اما روز مقاومت ملي ما؛
تو مثل هر روز صبح از خواب بلند مي شوي، تلويزيون را روشن مي كني و مي شنوي كه امروز سوم خردادست. بعد پيش خودت احساس مي كني خوب بابا! يک روزي بوده، جنگي شده، خاك را از دست دادند و دوباره پس گرفتند.
تازه پيش خودت فكر مي كني اينكه آدم، چيزِ از دست داده را پس بگيرد كه افتخار نيست. و هر روز حرمتش برایت كمرنگ تر مي شود و عِرقت به آن بي رنگ تر. اما امسال جور ديگری نگاه كن.
درست از زمان قاجار كه حراج رسمي ايران شروع شد، هر چند وقت يكبار كه جنگي مي شد، ما دو دستي قسمتي از خاكمان را پيش كش مي كرديم و مي رفت. آنهم نه يک متر و دو متر، نه يك كيلومتر و دو كيلومتر. بلكه صدها كيلومتر از زمين و هوا و آب و خاك. اين آخري ها هم حوالي سال 54، براي خوشايند كشور دوست و مهربان(!؟) انگلستان، بحرين را تقديم كرديم (منظور قسمتي از خاك ايرانِ كه امروز به نام بحرين شناخته مي شود). مي بيني، خيلي هم دور نيست.
اما شهريور 59 وقتي كه در روزهاي گرم تابستان، از زمين و هوا، از چپ و راست، از شرق و غرب حمله كردند، فقط يک مشت جوان بومي و چند تا عاشق ايران و آنهایی كه همه چيزشان را براي اين آب و خاك مي خواستند، جلوي آنها ايستادند.
قصه درست از همين جا شروع شد. همه شان لت و پار شدند، اما چيزي را دو دستي تقديم نكردند. تازه نيمي از خرمشهر را از آنها توانستند بگيرند و نيم ديگرش را هم همين بچه هاي بومي نجات دادند. و درست يك سال و نيم بعد دوباره همان جوانها با يک مشت جوان جوان تر از خودشان، جلوي همه ي كساني كه برایشان شاخ و شونه كشيده بودند، حسابي ايستادند و فهماندند تا آنها هستند، ديگر حتي يک بند انگشت - نه يك وجب - از خاك ايران به كسي تقديم نمي شود.
خيلي هایشان آسمانی شدند، خيلي هایشان زمين گير شدند، خيلي هایشان قصه شدند، خيلي هایشان هم هستند و…
حالا اين يك روايت تازه است؛ از اينكه بداني وقتي تو با دست خالي جلوي همه ي كساني كه وارد حريمت شدند، بايستي، وقتي كه تمام تعصبات و تعلقات و خواسته هایت را فراموش كني و يک هدف مشترك با يک عالمه جوان ديگر پيدا كني، مي شود روز مقاومت. روزي كه چند تا مثل تو جلوي همه ي دنيا ایستادند و يك عالمه اسطوره ساختند، اسطوره هايي از جنس خودت زميني اند، اما متعهد به آسمان.
در حقيقت ارزش سوم خرداد به آدمها و كارهايي است كه در آن روز شده، نه به سوم خرداد.
اگر مي خواهي واقعاً بفهمي كه در آن روزها چه گذشته، اگر دلت مي خواهد معني مقاومت ملي را بفهمي، از كسي نپرس. برو ببين در آن روزها چه خبر بوده؛ بدون غيظ، بدون چپ و راست، فقط مستقيم برو جلو، مي فهمي.

سوم خرداد مبارك